TÀI TAN NHÂN TỤ

Đây là quan niệm thứ hai, tiếp nối "Thiên đạo cần mẫn". Hiểu theo cách thông thường, quan niệm này gợi đến hình ảnh quen thuộc: dùng tiền để thu hút nhân tài. Các doanh nghiệp vẫn làm vậy mỗi ngày — đưa ra mức lương hấp dẫn để mang về những con người xuất sắc.

Nhưng có một sự thật đáng suy ngẫm: đến vì điều gì, sẽ ra đi vì điều đó. Người đến vì tiền sẽ rời đi khi tìm được nhiều tiền hơn ở chỗ khác. Họ có thể rất giỏi về chuyên môn, nhưng một khi đã thỏa mãn mức thu nhập kỳ vọng, họ lặng lẽ ra đi. Dùng tiền không đúng cách không chỉ không tạo được sự gắn kết bền vững, mà theo thời gian còn có thể khiến tổ chức dần suy yếu.

Nhà đầu tư huyền thoại Warren Buffett từng được phóng viên hỏi: "Trong bối cảnh lạm phát tăng nhanh như hiện nay, nên đầu tư vào đâu để bảo toàn tài sản?" Câu trả lời của ông giản dị mà sâu sắc: "Đầu tư vào con người — phát triển tài năng và trí tuệ — là khoản đầu tư tốt nhất, sinh lợi cao nhất và không bị lạm phát bào mòn."

Vậy thì "tài tan" cần được hiểu theo nghĩa nào mới đúng?

Chữ "TAN" không đơn thuần là "chi ra" hay "tiêu đi". Đó là một động từ đòi hỏi công sức và sự dụng tâm — làm cho một thứ gì đó hòa quyện, thấm sâu vào một chất khác. Hạt muối muốn hòa vào nước thì cần được nghiền thật nhỏ. Nếu thả nguyên một cục muối to, nước sẽ không thể thấm bao nhiêu. Nhưng nếu muối được tán thành từng hạt mịn rồi mới cho vào, nước sẽ hấp thu trọn vẹn.

Tiền cũng vậy. Chi ra một khoản lớn mà không có kế hoạch dụng tâm, đó chỉ là "thả cục muối" — lãng phí mà hiệu quả thấp. Còn nếu tiền được sử dụng có chủ đích, có lộ trình, hướng đến việc giúp từng con người trong tổ chức lớn lên — về Quan niệm, về Quan hệ xã hội, về Chuyên môn — thì đó mới là tiền thật sự được "hòa tan" vào con người.

Khi con người được nuôi dưỡng và trưởng thành như vậy, họ sẽ ở lại không phải vì lương cao, mà vì họ tìm thấy ý nghĩa và sự phát triển thật sự. Và khi tổ chức trở thành nơi con người được lớn lên, nhân tài trong xã hội sẽ tự nhiên quy tụ về — không cần săn đón, không cần cạnh tranh bằng tiền.

Đây chính là bản chất sâu xa của "Tài tan nhân tụ": chuyển hóa tiền vật chất thành thông tin, năng lượng và giá trị nội tại của con người. Khi giá trị từng cá nhân tăng lên, giá trị của tổ chức tự khắc tăng theo — và từ đó, giá trị tạo ra cho khách hàng và đối tác cũng ngày một dồi dào hơn.